Deze week konden we op televisie bij Tros Radar zien hoe leveranciers van hoortoestellen een loopje nemen met hun cliënten.

Momenteel zijn er ongeveer 1,4 miljoen slechthorenden in Nederland. Ongeveer de helft daarvan heeft nog geen gehoorapparaat. Een flink aantal potentiële kopers, dus hoortoestellen zijn big business. De grote spelers kent u al, want ook u ontkomt niet aan hun marketingmachine. Heel Nederland moet naar hun hoorwinkel komen!

Aan u, als consument, de taak om de audicien te vinden die zijn werk met passie doet en die werkt aan een gezonde bedrijfsvoering met tevreden klanten die voor een degelijke dienst een fair tarief betalen.

Naast hoortoestellen kennen we veel meer voorzieningen waarmee een handicap geheel of ten dele gecompenseerd kan worden. Van eenvoudige toiletverhogers en douchestoelen tot complexe sta-op-bedden en ook scootmobielen. Bij het gebruik ervan is het zelfstandig functioneren, en hiermee het persoonlijk welzijn, enorm gebaat. Door de terugtredende overheid moeten gebruikers van hulpmiddelen steeds vaker de aanschaf zelf bekostigen.

Zorgdrager Zitadviseurs in Delft is actief in de wereld van de noodgedwongen veelzitters. Door de zeer intensieve samenwerking met eerstelijns-zorgverlening en zorgverzekeraars hebben we veel ervaring in het adviseren en leveren van hulpmiddelen aan veelzitters.

Ook in onze branche neemt de windhandel toe. We zien steeds meer stomme marketing-fratsen: goedkoop lijkende financieringen (0% rente!) of grof geld bieden voor uw oude stoel. Ze lokken de onwetende consument naar winkels waar vakkennis vaak ver te zoeken is. Het draait dan slechts om omzetgedreven pushverkoop.

Wij van Zorgdrager vinden dat aan argeloze veelzitters veel te vaak fout zitmeubilair verkocht wordt.Met alle medische, financiële en emotionele consequenties van dien. Een stoel verkopen is een vak.

Aan u, als veelzitter, mantelzorger of professioneel zorgverlener de taak om de échte zitspecialist te vinden die zijn werk met passie doet. Die werkt aan een gezonde bedrijfsvoering. Met écht tevreden klanten die voor een degelijke dienst een fair tarief betalen.

Nederland maakt de beste stoelen
Noodgedwongen Veelzitters hebben al sinds jaar en dag een flinke kluif aan het aanschaffen van degelijk zitmeubilair. Behalve hun sta-op-probleem, is het vanuit medisch perspectief van belang dat zij goed zitten wanneer zij zitten. Dat klinkt misschien logisch, maar de praktijk is weerbarstig! Het verschil tussen een zitzak met een motortje en een adequate sta-op-stoel is veel verkopers in het geheel niet duidelijk. In Nederland mogen wij blij zijn met de beschikbare fabrikanten. Naar goed Nationaal Gebruik hebben ‘we’ vanuit wetenschappelijk onderzoek optimale stoelen ontworpen. Namen als Doge-collection, Fitform, Easy-sit, Carmen en Sowecare kennen in de wereld in ergonomisch opzicht nauwelijks gelijken!

Die goede stoelen kwamen vroeger vaker bij de juiste mensen
De juiste stoelen werden en worden binnen de Zorgverzekeringswet tot 2009 ruimhartig en sinds die tijd mondjesmaat via de Zorgverzekering bij de juiste mensen bezorgd. Zo konden consumenten die geen zitprobleem hadden hun ‘mooie’ meubels gewoon op de meubelboulevard kopen en de Zorg had zo zijn eigen stoelen-lijntjes naar hun belanghebbenden. Via revalidatie-hulpmiddelen-leveranciers liep dat allemaal jarenlang best wel goed.

Terugtredende overheid; echte zorg vs marketing
De economische omstandigheden zijn bekend: Vergrijzing en onvoorziene financiële tegenspoed nopen de overheid nog minder te Zorgen en de Zorgverleners om te gaan marktwerken. Ik had gedacht dat met name de grote bedrijven hun Zorgtaak zouden onderkennen en daar ook hun kansen zouden zien om zich af te zetten tegen de aggressieve marketingtechnieken van veel reguliere stoelenverkopers. Maar het tegendeel is het geval. Ook in Zorgwinkels ontdekken we meer en meer rare fratsen.

Henk en Ingrid
Zo kwam hier bij ons in de showroom gisteren een babyboom-echtpaar binnen dat zijn huiswerk goed had gedaan. Laten we dit stel maar eens, naar populair gebruik, Henk en Ingrid noemen. Ze lijden allebei al jaren aan forse rugklachten en de aanschaf van een goede stoel vinden ze dus heel belangrijk. Ze hebben er een paar jaar voor gespaard, lang op internet gesurfd en ook veel winkels bezocht. Voordat ze bij ons binnenkwamen waren ze nog in een landelijk bekende Zorgwinkel geweest. Die heeft met veel bombarie nu ook hier in de stad zijn deuren geopend en de aanval op de Zorg-, en seniorenmarkt ingezet. Het bezoek daar was niet helemaal naar wens volgens Henk en Ingrid. De voor €999.- geadverteerde stoel zou wanneer op maat besteld voor mevrouw wel heel, heel veel meer gaan kosten.. ware dat nou voor een ergonomisch verantwoord meubel geweest was dat nog te accepteren. Maar dat is het geval eenvoudigweg niet. En de verkoper had ook eigenlijk niet zo veel verstand van zitten. Zitadvies verstrekken aan mensen met een fysieke beperking is een vak, een Zorgtaak. Geen dozenschuiverij. In een krantenadvertentie suggereert het bedrijf ruimte te maken voor de nieuwe collectie en daarom wel €900.- korting te geven (in de kleine lettertjes; alleen showmodellen)! Maar die stoelen zijn hartstikke nieuw, de winkel is net een maand open, de verf is nog nat! Dan ga je ze toch niet opruimen? Fratsen om de klant te verleiden. Ja, en als er dan heel groot Zorgwinkel en Welzijn op je deur staat ben je mijns inziens laakbaar. Maar ja, de marge op die stoelen is wel lekker en van de winst die je maakt op douchekrukjes en wandelstokken kun je niet van die prachtige winkels openen natuurlijk. De machine heeft geld nodig. Veel geld.

Deze Henk en Ingrid hadden mazzel
Henk en Ingrid konden wij wél goed van dienst zijn. Want die waren slim genoeg en hadden vooral alle tijd om de krent in de pap te zoeken. Maar wat is het jammer voor al die goedgelovige veelzitters die in de pap terechtkomen zonder zich ervan bewust te zijn. Alsof je meedoet aan een dure loterij met bijna alleen maar verliezende loten.

Ergotherapie als toezichthouder
Naar het zich laat aanzien wordt de rol van de ergotherapeut hierin steeds belangrijker. Net zo goed als dat de banken ooit de reële economie uit het oog verloren, raken nu veel Zorgbedrijven hun eigenlijke taak, het Zorgspoor, begrijpelijk, bijster. Objectieve, vakinhoudelijke adviseurs zijn nodig om nietsvermoedende consumenten en/of zorgbelanghebbenden naar de juiste diensten en produkten te leiden. Mijn blog gaat over zitmeubilair. Maar je kunt uitrekenen dat op al die andere vlakken die het (thuis) zelfstandig functioneren mogelijk maken hetzelfde proces gaande is. Wij maken ook dagelijks mee hoe Zorgverzekeraars de wet en regelgeving maar naar believen uitleggen en zich bedienen van rare fratsen. Je moet er niet aan denken wat er gebeurt als mensen met een fysieke beperking straks ook de ergotherapeut, mogelijk kompas in het sterk veranderend Zorglandschap, zouden moeten gaan missen. Naast deze directe relevantie voor individuele belanghebbenden is er een groter macro-economisch belang:

Ruime ergotherapeutische aanwezigheid in het maatschappelijk veld speelt een toezichthoudende en corrigerende rol in de Zorg ten aanzien van ethiek en moraliteit.

Zo. Zijn er nog vragen?

Sinds januari van dit jaar zijn we door ECABO erkend als leerbedrijf om beroepspraktijkvorming voor het middelbaar beroepsonderwijs te verzorgen! Superleuk en -nuttig om jongeren wegwijs te maken op de werkvloer. En leerzaam niet alleen voor hun, want je leert er zelf ook van!

Een groot deel van de ‘veelzitters’ die wij in ons werk tegenkomen hebben lang in een foute houding op fout meubilair gezeten. Medische complicaties door ronduit slecht meubilair zijn dan eerder regel dan uitzondering. Grote boosdoener bij veel zitgerelateerde klachten is de zwaartekracht! Bent u aan een nieuwe stoel toe en wilt u goed beslagen ten ijs? Kijk dan even naar de video hieronder; hij duurt maar twee minuten en kost u niks..

Ouderen leven al lang. In hun lange leven hebben ze zich van alles aangeleerd. Het hele leven is een les. Maar op oudere leeftijd nog nieuwe dingen leren valt niet mee.  Comfortabel zitten bijvoorbeeld wordt door veel ‘Spartaans’ opgevoede ouderen geassocieerd met lui gedrag. Als zitadviseur kom je bijna dagelijks in contact met ouderen in een complexe medische situatie die koppig weigeren een comfortabeler houding aan te nemen. Het lichaam krijgt de schuld van klachten terwijl de juiste stoel enorm zou helpen tegen verschillende soorten pijn, vermoeidheid en ook vergroeiingen. 
Ik zie het als zitadviseur als mijn taak om samen met de veelzitter te verkennen hoe meer comfort bereikt kan worden. De zwaartekracht voor je laten werken in plaats van tegen je.. Dat kan alleen in een goede stoel met de juiste verstelmogelijkheden. Maar die goede stoel moet ook goed gebruikt worden! Veel oudere veelzitters hebben even hulp nodig bij het zoeken naar de juiste mindset.  Maar als dat lukt, zullen ze zichzelf het comfort dat ze verdienen wél gunnen..   en zo afscheid nemen van een oude mindset.

Stukje in de Stadskrant Delft over hoe de Wajong ook jongeren die het wat moeilijker hebben aan het werk houdt.

Ouderen zitten veel.  En met het verstrijken der jaren nemen lichamelijke klachten toe. Lage rugklachten door langdurig (vaak fout)  zitten. Jeuk aan het zitvlak verergert vaak via pijn tot wonden en zelfs afsterven van de huid! (doorzitten/decubitus). Maar al te vaak wordt het bestaande meubilair opgevuld met kussentjes om maar meer steun te hebben. Traagschuim kussentjes bijvoorbeeld werken drukverlagend en helpen bij het verminderen van druk op de billen door de schuifkrachten op het foute meubilair. Maar….. dit is slechts symptoom-bestrijding! Want men bedenkt zich eenvoudigweg niet dat de stoel die vroeger prima dienst deed nu echt niet meer voldoet.

Dus luidt het devies: een nieuwe fauteuil. Op naar de winkel! Maar hier wordt het verhaal pas echt schrijnend; de reguliere meubelindustrie heeft geen flauw idee waar de stoel voor grootmoeder aan moet voldoen! Echt ergonomisch zitcomfort kent de verkoper op de meubelboulevard meestal niet. De afdeling marketing overigens wel. Zodat grootmoeder in de stellige overtuiging verkeert zich een excellent, medisch verantwoord product toe te eigenen op het moment dat zij haar handtekening zet onder een verkoop-overeenkomst van zo’n 3000 euro. “Die dure is beter voor u, mevrouw!”

Wanneer mevrouw een halfjaar later toch weer met kussentjes op haar nieuwe stoel zit om de pijn zoveel mogelijk te onderdrukken, ligt dat volgens alle betrokkenen natuurlijk niet aan de fauteuil. “Want dat is een hele dure van de Firma PIEP. En die leveren speciaal voor ouderen.”  Een wonderlijk psychologisch fenomeen; iets dat we duur betalen, scoort beter op de tevredenheidsmeter. Dus het lichaam krijgt de schuld, zitten met pijn lijkt niet te voorkomen..

Ouderen met een medische indicatie (de hele dag op je billen zitten is dat wat mij betreft al!) konden tot 2009 nog een beroep doen op de zorgverzekeraar en kregen dan een ‘adequate’ stoel in gratis bruikleen verstrekt door de zorgverzekeraar.

De verwachting was dat de leveranciers van dit betere meubilair zich wel richting de markt zou gaan begeven, maar deze ‘revalidatiehulpmiddelenleveranciers’ hebben als primaire taak het leveren aan zorgverzekerden in opdracht van de zorgverzekeringen en zijn bovendien vaak generalist dus niet specialist. Dus niet het verwachtte aantal winkels met goed meubilair in het land. De stoelenmarkt voor ouderen wordt zo niet bepaald door zorgverleners gedomineerd.

Mijn stelling: Veelzitters in Nederland zitten door onwetendheid van zichzelf, zorgverleners, en niet in de laatste plaats verkooporganisaties onnodig op blaren!

Door ondernemingen zoals de onze (zei de gek) komt daar op termijn vast landelijk verbetering in, maar momenteel bestaat er nog teveel onnodig leed op het ouderen-zitvlak.

Bij Zorgdrager Gezond Zitten vinden steeds meer senioren en gehandicapten uit Delft, Westland en Oostland hun weg naar een Gezonde Zit. Maar ook van verder verschijnen de klanten in de Delftse wijk Tanthof. Onze klanten komen, voornamelijk door internet, uit alle windstreken. Mensen met forse pijnklachten zoeken soms het hele land af naar een geschikte leverancier die iets kan doen aan hun gerezen problematiek. Zorgdrager Gezond Zitten speelt voor steeds meer mensen een informerende rol.  Bij Zorgdrager ontvangt men na afspraak, altijd vrijblijvend, een degelijk zitadvies. 

We zijn zeer te spreken over onze stek in Tanthof-West. Je moet er niet aan denken dat je je, vaak mindervalide, klanten in de ongastvrije puinhopen van de overige Delftse wijken zou moeten ontvangen. Hier zijn we heel eenvoudig bereikbaar. Uitstappen voor de deur, laagdrempelige, rolstoelvriendelijke entree en ruim parkeren. Gratis, ja!

Sinds 1 januari 2009 worden eenvoudige sta-op-stoelen niet meer door de zorgverzekeraar vergoed. Wel kunt u de aanschaf van een sta-op-stoel aftrekken van de belasting omdat het om een hulpmiddel met een ondersteunend karakter gaat. Uitgaven van hulpmiddelen zijn aftrekbaar, wanneer deze u helpen bij bepaalde lichaamsfuncties. Naast de aanschaf van deze hulpmiddelen is ook het onderhoud, de reparatie of verzekering van uw sta-op-stoel als aftrekbare uitgave op te geven. Zie voor meer informatie de website van de belastingdienst.

Toelichting door de belastingdienst: Geld terug
“Als u loon, uitkering of pensioen krijgt, dan heeft uw werkgever of uitkeringsinstantie daarover al belasting berekend. Hij of zij houdt deze belasting in op uw loon of uitkering en draagt deze af aan de Belastingdienst. U betaalt dus eigenlijk al belasting. Maar bij het berekenen van die belasting is nog geen rekening gehouden met aftrekposten die u misschien hebt. Die kan uw werkgever of uitkeringsinstantie namelijk niet weten. Als u bijvoorbeeld ziektekosten hebt, kunt u deze aftrekken van uw inkomen. Daardoor wordt het inkomen waarover wij belasting berekenen, lager. En hoe lager uw inkomen, hoe minder belasting u hoeft te betalen.
Specifieke zorgkosten kunt u van uw belasting aftrekken. Het kan zijn dat u dan geld terugkrijgt. Om geld terug te krijgen voor uw specifieke zorgkosten, moet u aangifte doen. Wij rekenen uit hoeveel belasting u moet betalen, en houden daarbij wél rekening met de aftrekposten. Als dat nieuwe bedrag van de berekende belasting lager is dan het betaalde bedrag, krijgt u het verschil terug.”

Veel ouderen en gehandicapten zijn noodgedwongen veelzitters. Zij blijven vaak lange tijd in dezelfde houding zitten op meubilair dat eigenlijk niet werd aangeschaft om veel tijd op te zitten. Men denkt dan vaak in die ene houding optimaal te ontspannen. Maar voor het lichaam werkt dit juist averechts en na een tijdje ontstaan pijn en andere problemen. De problemen worden voor een groot deel veroorzaakt door het feit dat je niet beweegt tijdens het zitten.

Verandering van houding zorgt voor een optimale voeding van de tussenwervelschijven. Het is belangrijk dat een ergonomisch verantwoord zitmeubel hiervoor de voorwaarden schept. Daarom zijn door mij geadviseerde fauteuils elektrisch in verschillende posities te verstellen. Je hoeft zo nooit lang in dezelfde houding te zitten.

Eén van de revolutionaire oplossingen die Nederlandse fabrikanten bieden, heet ‘RCPM‘. De zitting in je stoel beweegt, nauwelijks waarneembaar, iedere minuut circa vier maal 0,8 graad links- en rechtsom, terwijl de rugleuning stilstaat. Omdat de wervelkolom zo in beweging blijft, worden rugklachten vaak verminderd! Maar let op: er bestaan ‘contra-indicaties’, zoals operatief vastgezette wervels.

Vandaag sprak ik weer een zorgverzekerde die al een maand of wat doende is een adequate stoel door haar zorgverzekeraar verstrekt te krijgen. Noem haar even Mevrouw Jansen.

Ze leidt een bestaan dat zich, gevolge een beroerte, voornamelijk zittend afspeelt. Volgens de adviserend ergotherapeut heeft zij een rugleuning nodig die haar goed rechtop houdt en bovendien vindt Mevrouw Jansen beter comfort wanneer haar verlamde arm gedragen wordt door een meebewegende armlegger/goot; een hemiplegie-armlegger.

Tot 2009 waren ouderdomsklachten zoals moeilijk vanaf een (hoge) stoel opstaan al voldoende indicatie voor verstrekking van een adequaat hulpmiddel. Maar sindsdien moet het om een  ’aan functiebeperking aangepaste stoel’  gaan.

Je zult het niemand met zoveel woorden horen zeggen; maar heel kort door de bocht zou je kunnen zeggen dat men, inzake de sta-op-stoel, de ouderen van een groot deel van de (chronisch) gehandicapten heeft gescheiden. “Want wie ouder wordt, had kunnen voorzien dat er een beroep op hulpmiddelen gedaan zal moeten worden..”

Dat is allemaal goed verdedigbaar. Er ligt zelfs een uitspraak van de Hoge Raad die de Minister Klink vs de Raad van Chronisch Gehandicapten in het gelijk stelde. Maar de uitvoering van de wet leidt tot veel onduidelijkheid. En dat is heel vervelend voor mensen als Mevrouw Jansen die onnodig lang moest soebatten om haar gelijk te krijgen.

En dan was zij nog zo slim een goede ergotherapeut te raadplegen.

Damien Klootwijk is 14 jaar oud en heeft een missie. Zo goed mogelijk worden met zijn Kart Racing Team. Met zijn buitenkart, een Intrepid WF 2009 rijdt hij verschillende wedstrijden, zoals het Nederlands Kampioenschap 4takt Sprint. Karten is een kostbare sport en om de beste te worden heb je sponsors nodig. Ook dat regelt deze man allemaal zelf. Zo ritselde hij bij Zorgdrager een sponsorcontract 2009/2010. Hij kwam gewoon binnengewandeld en vroeg om steun. Damien verdient ook alle steun. Let op mijn woorden: we gaan nog wat van deze man horen!

Het zijn er nogal wat, de mantelzorgers: in Nederland zorgen 2,4 miljoen mensen meer dan acht uur per week of langer dan drie maanden voor een ander.  Zo’n 750.000 mantelzorgers zorgen meer dan acht uur per week én langer dan drie maanden voor een ander (bron mezzo.nl). 

Vaak zijn deze mantelzorgers ook de ‘knopenhakkers’ ten aanzien van aan te schaffen meubilair voor de te verzorgen persoon; meestal een ‘veelzitter’.  Het spreekt voor zich dat het de meeste mantelzorgers zwaar valt om een degelijke keuze te maken. Een foute beslissing kan verstrekkende medische gevolgen hebben. Er valt eenvoudigweg te veel te beoordelen en men komt vaak zelf niet verder dan wensen formuleren die te maken hebben met hoe zo een stoel er ongeveer uit moet zien en dat ‘moeder met haar voeten omhoog moet kunnen zittten…’

Slagvaardig, goedbedoeld maar onzorgvuldig aanschaffen van een sta-op stoel of relaxfauteuil kan uitmonden in kleine, of zelfs grotere, persoonlijke drama’s. Honderden, duizenden euro’s weggegooid geld, ergenis en frustratie. Ik sta er vaak van versteld hoe weinig mensen op de hoogte zijn van de diensten die een ergotherapeut op dit vlak kan leveren.

Zorgverzekerden die al jarenlang gebruik maken van een sta-op-stoel die zij in bruikleen hadden van de zorgverzekeraar, krijgen momenteel bericht van de zorgverzekeraar dat de sta-op-stoel in eigendom wordt ‘geschonken’.

Maar feitelijk trekken de verzekeraars hun handen natuurlijk gewoon af van het verstrekte product. En dat ze de stoelen niet terughalen mag natuurlijk geen ‘gebaar’  heten, maar is niet meer dan logisch. En nu heeft u een sta-op-stoel die buiten fabrieksgarantie valt en die is kapot? Dan kunt u niet meer terecht bij de zorgverzekeraar. U staat er alleen voor. De eerste gedachte zal misschien zijn om een nieuwe stoel te kopen? Dat hoeft bijna nooit bij de betere merken sta-op stoelen! Veel defecten aan uw stoel kunnen gewoon worden verholpen.  Alle onderdelen kunnen worden vervangen, de maatvoering kan worden veranderd (voor een andere gebruiker bijvoorbeeld), nieuwe bekleding behoort tot de mogelijkheden en van periodiek onderhoud (nalopen en smeren van het mechaniek) is een dergelijke stoel nog nooit slechter geworden. Het is alleen even zaak een een leverancier te vinden die u er goed in adviseert.

Een goede eerste stap is dan om de fabriek te bellen; daar helpen ze je zeker verder. Je kunt het ons ook vragen natuurlijk; we weten de weg in heel de Benelux wat dat betreft.

Het gaat hier altijd om confectie-stoelen. Het aantal verstellingen is beperkt. Een onafhankelijk kantelmechaniek voor een echt comfortabele zit ontbreekt. Het schuim is vaak van mindere kwaliteit (zit in eerste instantie lekker zacht). Wanneer een fittere (jongere) persoon slechts kort lekker met de benen omhoog wil zitten is het wellicht een prima aanschaf voor relatief weinig geld. Maar wanneer er meer tijd zittend doorgebracht moet worden en er medische complexiteiten spelen of dreigen, adviseren wij u toch om de ergonomie te respecteren en aan maatwerk te denken.

Voor senioren met lef heeft de markt het zogenaamde sta-op-kussen uitgevonden. Een dergelijk kussen kan los op een stoel gelegd worden of wordt met stoel en al geleverd. Het drukt de ‘be-zitter’ elektrisch of door middel van een gasveer omhoog en helpt zodoende met opstaan. Echter doordat de handen de armleggers niet meer kunnen bereiken moet moeder ‘zonder handjes’ tot staan komen. Dat gaat meestal goed natuurlijk. Meestal…

Leveranciers van seniorenmeubilair zijn maar zelden zorgverleners. De Nederlandse markt lijkt te worden gedomineerd door marketingmachines die met dienstverlening niet zoveel ophebben maar zich meer lijken toe te leggen op het maken van een zo groot mogelijke winst. Dit over de ruggen van de nietsvermoedende, onwetende consument.

Lokkertjes die we kennen uit de keuken- en autobranche waren de meubelbranche al niet onbekend, maar nu sinds 2009 de sta-op stoel uit het verzekerd pakket is verdwenen lijken ook de belanghebbenden met medische indicatie ten prooi te vallen aan de wolven op de vrije markt..

Minister Klink van VWS haalde per 2009 de standaard-sta-op-stoel uit het verzekerd pakket. Evert Elbertse, directeur van Sowecare in Almelo, legt klip- en klaar uit waarom dat jammer is.

Veel ouderen brengen de dag door op een (te) hoge stoel vanwege opsta-problematiek. Op een te hoge stoel gezeten loopt de ‘veelzitter’ verhoogde kans op pijnklachten in de lage rug en doorzitproblematiek (decubitus) op het zitvlak door te grote schuifkrachten. Dat hele dagen zitten op te hoge stoel bovendien een aanslag betekent op de fitheid spreekt voor zich.

.